ئێران ، بەرەو راپەڕینی هەژاران


لە ماوەی ئەو 40 ساڵەی حاكمیەتی كۆماری ئیسلامی هیچ كات ئاستی هەژاری و برسیەتی بەو رادەیەی كە ئێستا چین و توێژە هەژارەكان لە گەڵی بەرەوڕوون و لێ دەناڵێنن نەبووە . پتر لە نیوەی كۆمەڵانی خەڵكی ئێران لە ژێر هەژاری دان و ناتوانن بژیوی ژیانیان بە شێوەی پێویست دابین بكەن . بە وتەی بەر پرسان و راپورتێك كە لە لایەن بەشێك لە ئەندامانی مەجلیسەوە لەم ساڵدا بلاو بوەتەوە نزیك بە پێنج ملیۆن كەس لە خەڵكی ئێران لە ژێر هێڵی هەژاریدان و توانای دابین كردنی ژەمە نانێكیان بۆ خۆیان و ماڵ و منداڵیان نیە . ئەم كارەساتە بە رهەمی سیاسەتی نزیك بە چوار دەیە دەسەڵاتێكی دیكتاتورە لە دژی خەڵك لە نێو خۆ و دەرەوەی وڵات، ئەگەرچی كۆمەڵگای ئێرانی بەگشتی و بە تایبەتی چینی خوارەوەی كۆمەڵگا لە ماوەی ئەو چوار دەیەی دەسەڵاتی كۆماری ئیسلامی هیچ كات ژیانێكی خوش و شیاویان نەبووە و هەمیشە لە هەژاری و فەقیر رەنجیان بردووە و برسیەتی و نەهامەتی و نەداری بەشێكی دانەبڕاوەی ژیانیان بووە ، بەڵام ئەوەی كە ئێستا كارەساتەكە زیاتر دەكات هەڵدەگەڕێتەوە بۆ ئەو بارودۆخەی ئێستای ئێران بە كە بە هۆی گەمارۆ ئابوورییەكان بە سەر رژیم و ئابووریی داڕماوی ئێراندا سەپاوەتەوە و لەو بەینەدا ئەوی تێچووەكەی و زەرەرمەنە كۆمەڵانی خەڵكی هەژار و برسی و بێ دەرەتانی ئێرانە .

داڕمان و داتەپینی ئابووری، چوونەسەرەوەی نرخیی پێوداویسی و كەل و پەلە سەرەتاییەكانی ژیان، بێكاری و نەبوونی داهاتی سەقامگیر و متمانەپێكراو و لە ئاكامدا زیادبوونی ملیۆنان كەس لە چین و توێژەكانی ناوەڕاستەوە بە چینە هەژارەكانەوە، كۆمەڵگەی ئێرانی تووشی بێ سوباتی و شڵەژان و زۆر گیر و گرفت و بەڵای كۆمەڵایەتی كردووە كە خەڵكی ئێرانی لە گەڵ خەڵكی وڵاتانی هەژار جیهان یەكسان كردووە. ئەو بارودۆخە نالەبارە بووەتە هۆی بەرزبوونەوەی بەڵا كۆمەڵایەتیەكان و دەیان و سەدان كێشە و تاوان وەكوو بڵاو بوونەوەی مادەی هۆشبەر ، دزی، لەش فرۆشی و بێكاری و هتد...

خۆڵقێنەر و گەیاندنی خەڵك و كۆمەڵگای ئێران بە گشتی بەم ئاستە بەرهەمی چوار دەیە دەسەڵاتێكی ملهۆڕ و نەفامە كە تەنیا بەقای خۆی و مانەوەی دەسەڵاتەكەی بۆ گرینگە ، ئەم جۆرە بە حاكمیەت كارەساتی گەورە هاوشێوەی لێ دەكەوێتەوە كە تێگەیشتن و هەست پێكردنی تەنیا خەڵكی ئێران دەیزانن و رۆژانە لەمسی دەكەن ، بۆ تێگەیشتن لەو كارەساتەی لە ئێرانی ژێر دەسەڵاتی كۆماری ئیسلامیدا ڕوو دەدا و ئەگەر ئاوا بەرەو پێش بڕوا هەموو بنەماكانی كۆمەڵگەی ئێران كاول و وێران دەكا چەند نموونەی بچووك دەتوانێ قووڵایی كارەساتەكە نیشان بدا لەوانە :

هێڵی هەژاری بەرز بووەتەوە و دابەزینی نرخی دراوی ئێران لە چاو دراوە جیهانیەكان و هەر وەها چوونە سەری نرخی پێداویستییەكان و تەنانەت بەرهەمە ناوخۆییەكانیش ، خەتی هەژاری بۆ بنەماڵەیەك پێنج ملیۆن تمەنە . واتا بنەماڵەیەكی چوار _پێنج كەسی ئەگەر داهاتی مانگانەی لەو بڕە پارەیە كەمتر بێ دەكەوێتە خانەی ژێر هێڵی هەژاریەوە . ئەوە لە كاتێكدا داهاتی كرێكارێك و بنەماڵەیكی چوار كەسی ، ئەویش ئەگەر كاری بەردەوامی هەبێ لە نێوان یەك بۆ دوو ملیۆن تمەنە . ئەوە لە حاڵێكدایە هەر وەك دەبینین زۆرێك لە كارخانە و ناوەندە پیشەسازییەكان بەهۆی قەیرانی ئابووری، ناكارامەیی كەرتی تایبەتی لە بەڕێوەبردن وراگرتنی ئاستی بەرهەمهێنان و زۆر هۆكاری دیكە كە سەر چاوەكەی دەگەڕێتەوە بۆ دەسەڵات دادەخرێن و كرێكاران یان لە كارەكانیان دەردەكرێن یان حەقدەستەكانیان پێ دانەن ، نموونەی هەرە زیندوو كرێكارانی ( نیشكر ) حەوت تەپە كە بەو هۆیەوە توشی گرفت هاتوون و نزیك بە یەك مانگە دەستیان داوەتە مانگترن و ناڕەزایەتی دەربڕین كە هیچ وڵامێكیان جگە لە گرتن و زیندانی كردن پێ نەدراوەتەوە ـ

لەم دۆخەدا تەنانەت كارمەندانی دەوڵەتیش ئەوانەی كە داهاتی مانگانەیان دیاریكراوە ، هاوشێوەی كرێكاران تووشی گرفت بووە و لە گەڵ ئەو گرانی و بارۆدۆخەی بازاڕدا توانای كڕینی پێداویستیەكانی ژیانیان نەماوە كەل و پەل و بازاڕ بەرز بوەتەوە و ئەوان حەقوقی مانگانەیان هەر وەكوو جارانە بۆ نموونە مامۆستایان كە بەو هۆیەوە مانگترتنێكی بەرفراوانیان لە سەرتاسەری ئێران بەڕێوە برد كە ئەم مانگرتنە سەلمێنەری ئەو خراپی ژیانی ئەمڕۆژانەی كارمەندانی و باوردۆخی ژیانیانە .

ئەم باوردۆخە وەكوو باس كرا لە گەڵ خۆی بەڵا كۆمەڵایەتیەكان دەخۆڵقێنێ و رێژەی تاوان لە كۆمەڵگادا زیاتر دەكا و لەو ماوەیەشدا ئامارە فەرمیەكان و نافەرمیەكان هەر وەك یەك ئاماژەیە بۆ ئەو راستیە، رۆژانە دەیان هەواڵی كوشتن ، دزی كردن ، هێرش بۆ سەر ماڵی خەڵك و بانك و ناوەندە ئابووریەكان كە خۆی لە خۆیشدا دڵەڕاوكی و ترس و نائەمنی دروست كردووە . بە شێك لە خەڵكی ئێران بە هۆی مایە پووچبوونی بانك و ناوەندە ماڵییەكانی نێو خۆیی لە كە زۆربەیان سەر بە تاقمەكانی نیزیك لە دەسەڵات و بە تایبەتی سپای پاسدارانن ، بڕوایان بە دانانی پارەكانیان لە بانكەكان نەماوە و ناچارن ئەوەی هەیانە بیكەنە زێر و دۆڵار و دراوی جێباوەڕی دیكە . كە لێرەشدا دەڵاڵە سپای و دەوڵەتیە مافیاكان دەست بە سەر بازاڕی دوڵار و زێر و سكەدا دەگرن و لە هەمانكاتیشدا بۆ خۆڵ بە چاوی خەڵك كردن و سڕینەوی جێ دەست وپێیان كەسانێك هاوشێوەی ئەو دوو كەسەی لە ماوەی رابردوودا بە نێوی ( سڵتان سكە) دەناسێنن و دواتر لە سێدارەیان دەدەن .

ئەم بارودۆخە دیارە بە گشتی كۆی ناوچەكانی ئێرانی لە خۆی گرتووە بەڵام لەو پارێزگا و ناوچانەی كە لە زۆر بارەوە لە ئاست ناوچە پیشەسازییەكانی دیكە بێ بەش كراون و پەراوێز خراون ، لەوانە كوردستان و بەلوچستان و هتد ... هەژاری و برسیەتی تەنگی بە خەڵك هەڵچنیەوە و دۆخەكە زۆر خراپتر لە شوێنەكانیترە .

لە كوردستان خەڵكی شار و ناوچە سنووریەكان ناچارن بۆ پژیوی ژیانیان ڕوو لە رێگای هات و نەهات ئەو رێگایەی كە سەددان كەس لەو ساڵانەدا گیانی خۆیان لە پێناو نان دا بەختكرد بگرنە بەر ، كە ئەمەش بۆ خۆی كارەساتێكە بە سەر خەڵكی كوردستان بە گشتی و بە تایبەتی خەڵكی گوند و شارە سنووریەكان كە بە هۆی كاری كۆڵبەریەوە رۆژانە ئەگەر زستان بوو دەكەونە بەر ڕەقی سرووشت و یان دەبنە سیبل بۆ سەربازە زۆرەملیەكانی دیكتاتوری ، یان دەكەون بە سەر مینی بە جێ ماوی شەڕی نگریسی دوو كۆنەپارێز و ماڵوێرانكەر ، لە نێو ئەو كۆڵبەرانەدا ژانی پیر ، پیاوانی بەسالا چوو ، خوێندكارانی خاوەن بڕوانامەی باڵا ، وەرزش وانانی ناودار و هەن كە بە د اخەوە لە جادەكانی مەرگدا بۆ نان دەگەڕێن .

جگە لە خەڵكی شارە سنووریەكان خەڵكی شارەكانی دیكەی كوردستانیش كە لە گەڵ ئەو بێبەش بوونە مێژوویەدا ئێستا خراپترین باوردۆخیان هەییە یان ناچارن كۆچ بكەن بۆ شارەكان كە وەكوو هەمیشە كرێكارانی كوردستان وەزی بوون كە ئێستا لەویش كار نیە یان دەبێ لەو بێكاری و هەژاریەدا رەنج ببن و توشی ئەو بەڵایانەی كە باس كرا ببن ، كۆماری ئیسلامی لە تازەترین هەوڵیدا خەڵكی ناوچەكانی ئێرانی هان داوە كە بڕۆن لە كوردستان خانوو و زەمین بكڕن و لەوێ نیشتەجێ ببن بە زۆری نیزامیەكان و ئەندامانی سپای پاسداران كە پاش ئەوی دەستیان بە سەر هەموو كارخانە و شوێنێكی كاردا گرت ئەو توزە ئابووریەی كە ماوە بە تایبەتی لە رووی ئاژەڵداری و جوتیاریەوە بگرن و بەو شێوەیە بتوانن لە هەژاری و بێكاریك كە لە ئارادایە تەماح بكەنە سەر لاوانی كوردستان و بیانكەن بە ئەندامی بەسیج یان سپای پاسداران .

بە گشتی ئێستا كۆمەڵگای نەخوش و داڕماو لە هەمانكاتدا تینوو بە گۆڕان و ئامادە و ئاوسانی راپەڕینی ئێران متمانە بە ژیان و داهاتوو، هیوا بە باشبوونی دۆخەكە و رزگاربوون لەم زیندانە زۆرەملیەی كۆماری ئیسلامی نەماوە ، ناڕەزایەتیەكان و راپەڕین و هاتنە سەر شەقامەكانی مانگەكانی رابردوو و هەر ئێستاكە لە گۆشە و كەناری ئێران دەرخەری گەیشتوویی خەڵك و هەستان و راپەڕینی هەژارانە لە دژی كۆماری ئیسلامی كە ئەمە بۆ هەموو جیهانیان و تەنانەت كاربەدەستانی ئێرانیش ئاشكرایە و هیچ رێگا چارەیەك جگە لە نەمانی كۆماری ئیسلامی ناتوانی ئەم باودۆخە چاك بكات ، ئەگەر لە رابردوودا بە تایبەتی لە ماوەی چوار دەیە حاكمیەتی كۆماری ئیسلامیدا گروپگەلێك ، رێكخراوگەلێك ، حیزب و خەڵكانێك ، چین و توێژگەلێكی نێو كۆمەڵگای ئێران ئوپوزسیونی ئەم رژیمە بوون ئەمڕۆكە لە سەدا هەشتای كۆمەڵگای ئێران ئوپوزسیۆنن و بڕوایان بەم رژیمە نەماوە ، ئەمڕۆ خەمی نان و ژیان بەرۆكی بە تاك بە تاكی كۆمەڵگای ئێرانی گرتووە ، تایبەتمەندی ناڕەزایەتیەكانی ئەمجارە ئەوەیە كە تەنیا لە چوار چێوەی گرفتە سیاسیەكانی خۆی نابینێتەوە، هەر ئەمەش وای كرد كە ئەو ناڕەزایەتیە بەرین و بەرفراوانەی مانگی بەفرانباری ساڵی پاری لێ بكەوێتەوە كە پتر لە 80 شاری و ناوچەی ئێرانی لە خۆ گرتەوە . پرسیار ئەوەیە كە ئایا ئەم رژیمە توانای چارەسەری ئەم هەموو گرفت و كێشەیەی چ لە ئاستی نێو خۆ چ لە ئاستی جیهانیدا هەییە ؟ یان درێژەی ئەم بارودۆخە بەرەو راپەڕینی هەژاران دەڕوا ؟

ماهیەتی كۆماری ئیسلامی ئەوەی نیشان داوە كە لە بنەڕەتدا لە دژی ژیانی باش و خۆش بووە بۆ شارۆمەندانی كۆمەڵگای ئێران بووە و هیچ تەقالایەك نەك هەر بۆ باشبوونی ژیانی خەڵك ناكات بەڵكوو بە هێزی چەك لە بەرامبەریدا وەستاوەتەوە ، لە هەمانكاتیشدا لە ئەگەری سازان و لابردنی تەحریمەكانیش تازە كۆمەڵگای ئێران بەرەو دواوە ناگەڕێتەوە ، بەم پێیە حەلی ئەو هەموو گیر و گرفتە ئاسان نیە ، خەڵكی وشیاری ئەمڕۆی ئێران لە كۆماری ئیسلامی تێپەڕیون و ئەگەری راپەڕینی هەژاران لە داهاتوودا چاوەڕوان كراوە.


AM:08:03:20/12/2018




ئه‌م بابه‌ته 220 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌